Profesjonalni sportowcy ostatecznie stosują spersonalizowane treningi, rutyny i diety, chociaż ostatnio brany jest pod uwagę inny czynnik w tej personalizacji: odkrywanie ich genetyki.
Mieliśmy już poprzedni artykuł na ten temat, testy DNA dla sportowców, ale zdecydowaliśmy się go zaktualizować i dodać nowy, wyjaśniający zalety włączenia wiedzy o własnym genomie do sportu:
POZNAJ SWOJE GENETYCZNE PREDYSPOZYCJE DO USZKODZEŃ MIĘŚNI
Pewne uszkodzenie mięśni jest niezbędne do ich wzrostu. Służy jako pozytywny bodziec do ich przebudowy i restrukturyzacji, dając to, czego chcą sportowcy: wzrost i przyrost siły.
Podkreślamy część o „pewnym uszkodzeniu”. Nadmiar prowadzi do degradacji mięśni i, w gratisie, uwolnienia ich zawartości do krwiobiegu, z ryzykiem spowodowania innych dodatkowych szkód.
Największym czynnikiem wpływającym na uszkodzenia mięśni, nawet bardziej niż genetyka, jest wiek. Osoby starsze są bardziej podatne na urazy mięśni, regenerują mięśnie wolniej i mają trudności z ich przebudową i przyrostem.
Ale pewne warianty genetyczne zostały powiązane z większym ryzykiem urazów związanych ze sportem lub z fenotypami, które predysponują sportowców do kontuzji.
Znalezienie konsensusu między różnymi i licznymi badaniami nie jest łatwe. Choć udowodniono, że elita sportowców ma inne profile genetyczne niż ogół populacji, należy je interpretować w kontekście różnic wynikających z pochodzenia etnicznego, wieku czy płci.
Na przykład odkryto, że gen SLC30A8 posiada wariant, który u mężczyzn sprawia, że odczuwają mniejszą utratę siły i ból mięśni po wysiłku. W testach z udziałem kobiet nie stwierdzono zmian.
Dwa najczęściej badane geny w tej dziedzinie, a być może we wszystkich dziedzinach genetyki sportu, to ACTN3 i ACE.
-
ACTN3 koduje białko zwane α-aktyniną-3, pełniące funkcję strukturalną wewnątrz mięśnia. Rozważa się dwa allele: allel R, który wytwarza normalne białko, oraz inny X, który wytwarza wersję niefunkcjonalną. Wygląda na to, że osoby RR lub RX, które posiadają to białko, są lepsze w sportach siłowych i szybkościowych. Natomiast osoby XX, bez tego białka, mają lepsze zdolności w sportach wytrzymałościowych.
-
ACE koduje enzym, którego główną funkcją jest przekształcanie angiotensyny I w angiotensynę II. Jednakże, i nie wiadomo jak to robi, istnieje wariant genetyczny związany z wyższym poziomem produkcji enzymu oraz większym udziałem szybkurczliwych włókien mięśniowych i większą szybkością.
Oba geny wykazują również warianty powiązane z predyspozycją do urazów podczas uprawiania sportu. Na tej liście znajdują się m.in. geny AMPD1, CKM i MLCK.
Właśnie w naszym teście genetycznym, w badaniu uszkodzeń mięśni wywołanych wysiłkiem, jednym z analizowanych genów jest ACTN3.
Znając te informacje, będziesz mógł zindywidualizować swoje treningi w celu zmaksymalizowania czasu regeneracji i zmniejszenia ryzyka późniejszych kontuzji.
POZNAJ SWOJE RYZYKO ROZWOJU INNYCH USZKODZEŃ MIĘŚNIOWYCH
Istnieją inne rodzaje kontuzji w sporcie, niezależne od mięśni.
Tendinopatie to stan zapalny ścięgien, tkanki łącznej spajającej mięsień z kością. Stan ścięgien wpływa na wydajność sportową i jest uwarunkowany genetycznie.
Pewne polimorfizmy w genach COL1A1, COL5A1 i MMP3 powiązano z częstością występowania urazów ścięgien i więzadeł. Dlatego analizujemy je w tendinopatiach kończyn górnych i tendinopatiach kończyn dolnych.
W razie gdybyś chciał to sprawdzić w słowniku, różnica między ścięgnem a więzadłem polega na tym, że to drugie łączy kość z inną kością, a nie z mięśniem. Achilles był czystym mięśniem i dlatego nazwano jego imieniem ścięgno. Czy jakoś tak, jesteśmy blogiem o genetyce, a nie o mitologii greckiej.
Ponieważ uszkodzenie mięśni wiąże się ze stanem zapalnym, wariacje genetyczne wpływające na proces zapalny są również związane z urazami sportowymi.
Osoba, która z przyczyn genetycznych lub niegenetycznych ma nasilone procesy zapalne, będzie miała również dłuższy niż przeciętny czas rekonwalescencji po urazach. Uważa się, że polimorfizmy w genach IL6 i IL6R, badanych głównie ze względu na ich udział w stanie zapalnym, predysponują do zerwania więzadeł.
W ten sam sposób wiedza o tych genach prozapalnych byłaby istotna dla przewidywania procesu gojenia u osoby kontuzjowanej.
A co ze skurczami mięśni? Występują, gdy mięsień napina się bez intencji i następnie ma trudności z rozluźnieniem. Są częste po intensywnym sporcie, gdy wyczerpany mięsień otrzymuje więcej sygnałów aktywacji niż relaksacji i jest zbyt zmęczony, by wiedzieć, co robić. Podejrzewa się, że wspomniany wcześniej gen COL5A1 może mieć warianty zaangażowane nawet w coś tak prostego jak niewygodny i uporczywy skurcz mięśni.
ODKRYJ SWOJĄ WYDOLNOŚĆ MIĘŚNIOWĄ
Wydolność mięśniowa to zdolność mięśnia lub grupy mięśni do powtarzalnego wytwarzania siły przeciwko oporowi. Twoja wydolność mięśniowa jest determinowana przez różne czynniki, takie jak siła, typ włókien, trening, dieta i Twoja genetyka. W naszym teście genetycznym gen ACTN3 znów przychodzi się przywitać.
Dzięki badaniu tego genu i wynikom Twojego testu genetycznego będziesz mógł wiedzieć, czy wykazujesz większe predyspozycje genetyczne do ćwiczeń szybkościowych (włókna szybkie), w przypadku gdy Twój genotyp to CC, lub do ćwiczeń wytrzymałościowych (włókna wolne), jeśli wyniki Twojego testu genetycznego wykażą genotyp TT.
Ale wydolność mięśniowa nie zależy tylko od mięśni, jakkolwiek dziwnie by to nie brzmiało. Gen AMPD1 posiada wariant genetyczny, którego nosiciele mają mniejszą maksymalną ilość tlenu, jaką organizm może wykorzystać w określonym czasie (w skrócie VO2 max). Ci ludzie słabiej reagują na trening wytrzymałościowy.
Mówiąc o mięśniach i energii, gen CKM koduje enzym biorący udział w homeostazie energetycznej mięśnia, przenosząc grupy fosforanowe między ATP a kreatyną (białko pełniące funkcję magazynu energii w mięśniu). Zmiany w tym genie wpływają negatywnie na długotrwałą wydolność mięśniową.
Ogólnie rzecz biorąc, należy oczekiwać, że każda wariacja genetyczna wpływająca negatywnie na metabolizm energetyczny, czy to bezpośrednio, czy pośrednio (jak wchłanianie tlenu do organizmu i jego późniejsza obsługa), wpłynie na wydolność mięśniową, i to w sposób niezbyt przyjemny. Dotarliśmy do epoki, w której mamy medycynę spersonalizowaną, opartą na genetyce. Koncepcja spersonalizowanego treningu uwzględniającego genetykę jednostki jest bardzo wiarygodna. Analiza genetyczna tellmeGen może pomóc Ci przygotować się na przyszłość.
