5 vragen over vaderschap beantwoord door de wetenschap

De vaderfiguur speelt steeds meer een rol in het ontwikkelingsproces van kinderen. Laten we eens kijken wat de wetenschap zegt.

Bijgewerkt op
5 preguntas sobre paternidad respondidas por la ciencia

Afhankelijk van het land waar we ons bevinden, wordt Vaderdag op een andere dag gevierd, onder meer door historische, sociale of religieuze redenen.

In de meeste landen wordt deze dag gevierd in de maand juni, al zijn er uitzonderingen zoals Spanje, Italië of Portugal, waar het in maart wordt gevierd.

Tot voor kort werd er weinig onderzoek gedaan naar de veranderingen die mannen doormaken wanneer ze vader worden, maar recentelijk zijn er meer middelen ingezet om te begrijpen hoe dit hun genetica, hun biologie en zelfs hun psychologie beïnvloedt.

Laten we eens kijken wat de wetenschap zegt over vaderschap.

Is het waar dat er een type DNA is dat alleen tussen mannen wordt doorgegeven?

In het DNA van mannen vinden we twee soorten chromosomen: het X-chromosoom en het Y-chromosoom, waarbij dat laatste ontbreekt bij vrouwen. Daarom wordt het geslacht bij de geboorte van een baby bepaald door de vraag of het Y-chromosoom aanwezig is of niet.

De genetische informatie op dit chromosoom wordt dus alleen doorgegeven als de baby een jongen is, volgens een patroon van vaderlijke overerving.

En, wat bevat dat DNA?

Het Y-chromosoom bevat weinig genen, maar die zijn essentieel voor de embryonale ontwikkeling richting het mannelijk geslacht, voor de productie van sperma en voor andere functies.

Daarnaast geeft het ons op het vlak van afkomst informatie over de paternale haplogroep, waarmee we de evolutie van onze vaderlijke lijn kunnen kennen, dat wil zeggen van de meest recente gemeenschappelijke mannelijke voorouder, chromosomale Adam, tot de huidige moderne populatie.

Trouwens, wist je dat je met deze informatie de geografische route van je genen kunt ontdekken door de DNA-test van tellmeGen te doen?

Krijgen vaders hormonale disbalansen?

 Hormonen spelen een rol in elk biologisch proces, en dit is geen uitzondering.

Verrassend genoeg bleek dat oxytocine, prolactine en estradiol, die bij uitstek de hormonen zijn tijdens de zwangerschap en bevalling van de moeder, ook een essentieel element zijn voor de band tussen vader en baby.

Daarnaast is er testosteron, een van de hormonen die mannen kenmerkt, omdat het verantwoordelijk is voor de ontwikkeling van de testikels en de prostaat, toename van spiermassa, botmassa en haargroei. En hoewel vrouwen dit hormoon ook hebben, is de concentratie in het lichaam veel lager.

Wanneer een man vader wordt, hebben studies aangetoond dat het niveau van dit hormoon daalt tot een derde van de oorspronkelijke concentratie. Onderzoek suggereert dat vaders met de sterkst verlaagde testosteronniveaus meer geneigd zijn om de baby te kalmeren en in het algemeen meer met hem/haar te interageren.

Bestaat er een vaderinstinct?

Zoals we uitlegden in de post over genetica en moederschap, moeten we onderscheid maken tussen instinct en drang, want volgens de semantiek bestaat er een moederlijke drang en geen instinct.

Een instinct is automatisch, onweerstaanbaar en onveranderlijk gedrag dat bij een individu wordt opgewekt. Een drang daarentegen is het geheel van aangeboren handelingen, met andere woorden niet aangeleerd, die het gedrag van dat individu aansturen.

De vaderlijke drang ontstaat, net als de moederlijke, deels door de hormonale verandering die iemand doormaakt zodra er een baby is.  En zoals we hebben gezien, ondergaan beide geslachten biologische veranderingen rond deze gebeurtenis. Dus ja, er bestaat een vaderlijke drang.

Kan de vader een postpartumdepressie krijgen?

Er is een percentage vrouwen dat na de bevalling een depressie ervaart door de impact van emoties en door hormonale veranderingen die zich tijdens dit biologische proces ontwikkelen.

Maar zoals we eerder hebben besproken, ervaren vaders ook veranderingen in hun hormoonspiegels, voornamelijk door de daling van testosteron. Dit betekent dat mannen ook een postpartumdepressie kunnen krijgen, al ligt dit percentage lager dan bij vrouwen.

Is het gunstig om tijd door te brengen met onze kinderen?

De veranderingen die een vader doormaakt zodra hij weet dat hij vader gaat worden, zijn vooral psychologisch, omdat er een herorganisatie van prioriteiten plaatsvindt, wat cognitieve empathie bevordert. 

In tegenstelling tot de moeder, die de band tijdens de zwangerschap fysiek opbouwt, wordt deze band bij de vader achteraf gevormd dankzij zijn actieve deelname aan de zorg voor de baby.

Wist je dat je een deel van deze informatie kunt achterhalen door de tellmeGen-DNA-test te doen?